INTRAVAL. Bureau voor sociaal-wetenschappelijk onderzoek en advies
 
Coffeeshops naar de periferie
PDF-bestanden van dit rapport
Bestelinformatie
Deze publicatie is te bestellen door overmaking van
€ 10,00 + € 3,50 verzendkosten (bij bestelling van meerdere publicaties € 6,00) op rekening NL31 INGB 000 4 5997 84 ING-Bank ten name van Stichting INTRAVAL te Groningen, onder vermelding van de titel(s) en uw naam + adres.
Samenvatting en conclusies
In dit hoofdstuk worden aan de hand van de onderzoeksvragen de conclusies besproken. Allereerst wordt gekeken naar de veranderingen in de aantallen klanten van de coffeeshops en het aantal rond de coffeeshops aanwezige personen. Vervolgens komen de veranderingen in de (ervaren) drugsoverlast aan bod, gevolgd door enkele slotopmerkingen.
Softdrugsklanten
De beoogde ombuiging van de stroom softdrugsklanten van het gebied Q4 naar de periferie van Venlo is gerealiseerd. De klanten die voorheen de oude locaties van Oase en Roots bezochten, kopen na de verplaatsing voor het overgrote deel op de nieuwe locatie hun softdrugs. Dit blijkt vooral uit het gemiddeld aantal klanten, dat voor de oude en nieuwe locaties vrijwel gelijk is gebleven. Daarnaast is het aantal personen dat vanwege de handel in sofdrugs bij de voormalige locaties rondhing, gedaald. De bewoners van het gebied Q4 geven verder aan dat het drugstoerisme in hun buurt is verminderd. Ook de professionals in de binnenstad geven aan dat het aantal op straat en bij de coffeeshops rondhangende klanten in de binnenstad is verminderd. Ten slotte blijkt uit de tellingen dat veel (lopende en fietsende) klanten vanuit zuidelijke richting (treinstation Kaldenkirchen), via de kleine grensovergang, naar het Schwanenhaus komen. Daarnaast komen veel (Duitse) auto's vanaf de snelweg naar het Schwanenhaus. Het toegenomen verkeer wordt door de politie en de coffeeshophouder zoveel mogelijk beheersbaar gehouden. Overigens lijkt er geen sprake te zijn van een verplaatsing van softdrugsklanten naar Venlo-Zuid: het aantal bezoekers van de hier gevestigde coffeeshops is nagenoeg onveranderd.
Overlast
Bij overlast wordt onderscheid gemaakt in: overlast van coffeeshops, overige vormen van drugsoverlasten gevolgen van drugsoverlast.
Overlast van coffeeshops
Uit de bewonersenquête blijkt dat de bewoners in het gebied Q4 een jaar na de verplaatsing van de twee coffeeshops minder overlast van coffeeshops ervaren. Uit de klanttellingen blijkt overigens dat de enig overgebleven coffeeshop in de binnenstad meer klanten heeft, maar dat dit niet tot toegenomen overlast heeft geleid. Daarnaast is de ervaren overlast van de coffeeshops in Venlo-Zuid na de verplaatsing nauwelijks veranderd. De door bewoners ervaren overlast is rond het Schwanenhaus wel toegenomen. Het gaat met name om overlastgevend gedrag van bezoekers van de beide coffeeshops en de aanwezigheid en het gedrag van (minderjarige) sofdrugsgebruikers op straat. De coffeeshops zelf veroorzaken volgens de bewoners weinig overlast; slechts een klein deel van de bewoners geeft aan persoonlijk hinder te hebben gehad van de coffeeshops. Professionals in dit gebied geven aan dat de overlast sinds de opening beheersbaar is gebleken. Dit wordt deels bevestigd door de bewoners die zeggen dat de overlast (in de nabijheid) van de coffeeshops enkele maanden na de verplaatsing is afgenomen.
Overige drugsoverlast
De bewoners van Q4 geven een jaar na de verplaatsing aan dat in hun buurt minder drugsproblematiek voorkomt. Ook bij de politie is het aantal meldingen van drugsoverlast en softdrugincidenten in Q4 afgenomen. De bewoners in het gebied Q4 geven overigens niet aan minder overlast te ervaren van de nog aanwezige (samenscholende) drugsgebruikers, drugsverkopers en drugskopers. Wel signaleren de bewoners in Q4 minder verkeersproblemen. Ook de professionals geven aan dat de verkeersproblematiek is afgenomen. Volgens de bewoners en de professionals is het drugstoerisme naar het gebied Q4 verminderd evenals de door deze vorm van toerisme veroorzaakte drugsoverlast.
De registraties van de politie laten in het gebied Venlo-Zuid - een gebied waar tevens twee coffeeshops zijn gevestigd - een daling zien van het aantal meldingen drugsoverlast, het aantal verdachten van drugsoverlast en het aantal softdrugincidenten. Ook de bewoners geven aan dat drugsproblematiek in hun buurt minder voorkomt, maar ervaren er persoonlijk niet minder hinder van. De verkeersproblematiek is in dit gebied volgens de bewoners ongeveer gelijk gebleven. Professionals geven echter aan dat dit in steeds mindere mate te maken heeft met drugstoeristen en steeds meer afkomstig is van 'normale' toeristen. De verplaatsing van de twee coffeeshops naar de Bevrijdingsweg lijkt dan ook niet te hebben geleid tot veranderingen c.q. verplaatsing van de (ervaren) drugsoverlast of drugscriminaliteit naar Venlo-Zuid.
Een jaar na de komst van de twee coffeeshops aan de Bevrijdingsweg ervaren de bewoners rondom het Schwanenhaus meer drugsoverlast. Drugsproblematiek, verkeersproblematiek, buurtverloedering en buurtdreiging is volgens de bewoners rondom het Schwanenhaus toegenomen. Het aantal meldingen van drugsoverlast bij de politie is in Venlo-Oost ten opzichte van het jaar voor de verplaatsing echter nauwelijks veranderd. De politie heeft in het jaar na de verplaatsing wel een toename van het aantal softdrugsincidenten (voornamelijk van openlijk drugsgebruik en onderlinge handel) in Venlo-Oost geconstateerd.
Gevolgen van drugsoverlast
Verbeteringen in de mogelijke gevolgen van drugsoverlast zijn voor de bewoners in Q4 na de verplaatsing beperkt gebleven. Sinds de verplaatsing zijn de onveiligheidsgevoelens van de bewoners van Q4 nauwelijks verminderd. Ook zijn zij nauwelijks minder vaak slachtoffer geweest van vermogens- of geweldsdelicten. De bewoners in Venlo-Zuid voelen zich overdag wel veiliger, terwijl het slachtofferschap van vandalisme en vernieling er is toegenomen. Omdat de drugsoverlast in Venlo-Zuid niet is gewijzigd moeten de oorzaken voor deze ontwikkelingen elders worden gezocht. Het percentage bewoners rondom het Schwanenhaus dat zich wel eens onveilig voelt is na de verplaatsing van de coffeeshops toegenomen. Dit komt voornamelijk door het gedrag van groepen jongeren op straat. Verder is het percentage bewoners dat te maken heeft gehad met (verbale) bedreiging gestegen. Ook het percentage dat slachtoffer is geweest van vandalisme en vernieling is toegenomen.
Ten slotte
De verplaatsing van twee coffeeshops uit het centrum naar de rand van de gemeente heeft het straatbeeld in Q4 sterk veranderd. Het aantal Duitse kopers van softdrugs is er afgenomen evenals het aantal drugsdealers en drugsrunners. Door de verplaatsing komt een groot deel van de sofdrugstoeristen niet meer naar de binnenstad voor softdrugs en veroorzaakt daar derhalve geen overlast meer.
Zoals in de evaluatie van Hektor ook al is gebleken, heeft het substantieel verminderen van de onveiligheidsgevoelens en vermindering van de gevolgen van drugsoverlast meer tijd nodig, zeker daar waar bewoners al geruime tijd een grote mate van onveiligheid ervaren. Bovendien zijn er meer factoren van invloed op deze gevoelens dan alleen de aanwezigheid van coffeeshops en softdrugtoeristen, bijvoorbeeld de mate van buurtverloedering en de dreiging die uitgaat van een buurt. Om de onveiligheidsgevoelens op niet al te lange termijn daadwerkelijk te reduceren dient aan dergelijke factoren nadrukkelijk aandacht te worden besteed.
De vestiging van twee coffeeshops in het voormalige Schwanenhaus kan worden gezien als een hervatting van (horeca)bedrijfsactiviteiten op een daarvoor bestemde locatie. Alleen hierdoor kan al kan worden verwacht dat er (weer) enige mate van overlast zal optreden. Als chauffeursrestaurant veroorzaakte het pand destijds ook overlast, met name van vrachtauto's. Na beeindiging van deze bedrijfsvoering nam de overlast sterk af.
De verplaatsing van de twee coffeeshops heeft niet geleid tot een toename van overlast van harddrugsverslaafden, straatdealers, drugrunners en prostitutie in de directe omgeving van het Schwanenhaus. Door het groot aantal klanten van de twee coffeeshops ervaren de omwonenden evenwel regelmatig overlast van met name jeugdige softdrugsklanten. De politie, gemeente en coffeeshophouder hebben gedurende het jaar na de verplaatsing deze overlast en de (extra) verkeersproblematiek voor bewoners kunnen beperken. De ontwikkelingen maken duidelijk dat voor het beheersbaar houden en mogelijkerwijs verder reduceren van de problematiek permanente inzet van politie, gemeente en overige betrokkenen noodzakelijk is. Wordt deze op korte termijn te veel afgebouwd dan is de kans groot dat de overlast zal toenemen.
 
© INTRAVAL, Groningen-Rotterdam .
Deze site wordt onderhouden door De Poel Webdesign.